WordPress Foundation opublikowała swój doroczny raport o stanie ekosystemu WordPress. Choć zawiera wiele przydatnych danych, raport pozostawia wiele pytań bez odpowiedzi i budzi wątpliwości co do swojego rzeczywistego celu.
Kontekst i oczekiwania
Gdy na oficjalnej stronie WordPress.org pojawia się dokument zatytułowany “WordPress in 2025”, społeczność ma prawo oczekiwać kompleksowego spojrzenia na stan platformy. WordPress to nie tylko technologia - to ekosystem złożony z milionów użytkowników, deweloperów, agencji i firm na całym świecie. Raport powinien odzwierciedlać tę różnorodność i złożoność.
Czego oczekiwaliśmy
- Pełnego obrazu adopcji: Nie tylko wielkie korporacje, ale też małe firmy, freelancerzy, blogerzy
- Przejrzystości finansowej: Jak WordPress Foundation zarządza środkami społeczności
- Metryk technicznych: Dane o bezpieczeństwie, wydajności, jakości kodu
- Głosu społeczności: Badania satysfakcji, feedback od deweloperów
- Planu na przyszłość: Konkretne cele i roadmapa rozwoju
Co otrzymaliśmy
Raport autorstwa Noel Tock z Human Made skupia się przede wszystkim na WordPressie jako rozwiązaniu enterprise. Podkreśla skalowalność, potencjał AI i adopcję przez duże marki. To wszystko jest prawdą i warte celebrowania, ale czy to pełny obraz WordPressa w 2025 roku?
Co jest dobre w raporcie
Zacznijmy od pozytywów - raport zawiera wartościowe informacje, które warto docenić.
Statystyki użycia i adopcji
- Aktualny udział w rynku CMS: WordPress nadal dominuje z ~43% wszystkich stron internetowych
- Wzrost adopcji FSE: Full Site Editing zyskuje na popularności, szczególnie wśród nowych użytkowników
- Statystyki wtyczek i motywów: Ponad 60,000 wtyczek i 11,000 motywów w oficjalnym repozytorium
- Przypadki użycia enterprise: Przykłady implementacji w The Times, Amnesty International, TechCrunch
Rozwój społeczności
- WordCampy na świecie: Ponad 100 wydarzeń rocznie w różnych krajach
- Aktywność kontrybutorów: Tysiące osób przyczyniających się do rozwoju core, tłumaczeń, dokumentacji
- Tłumaczenia i lokalizacja: WordPress dostępny w ponad 200 językach
- Programy edukacyjne: Inicjatywy Learn WordPress i WordPress TV
Innowacje techniczne
- Rozwój Gutenberga: Ciągłe ulepszenia Block Editora
- Integracja AI: Eksperymenty z asystentami AI dla tworzenia treści
- Performance improvements: Optymalizacje Core Web Vitals i szybkości ładowania
Czego dramatycznie brakuje
Tutaj zaczyna się problem. Raport pomija kluczowe obszary, które definiują WordPress jako projekt open-source.
1. Przejrzystość finansowa - największy brak
WordPress Foundation zarządza marką WordPress i organizuje WordCampy, ale raport nie zawiera:
- Szczegółowego budżetu: Ile środków ma Foundation? Skąd pochodzą?
- Alokacji środków: Na co wydawane są pieniądze społeczności?
- Audytu zewnętrznego: Czy finanse są weryfikowane przez niezależne podmioty?
- Relacji z Automattic: Jak wygląda finansowa współpraca między Foundation a firmą komercyjną?
Dlaczego to ważne: Projekty open-source żyją z zaufania społeczności. Linux Foundation, Apache Foundation, Mozilla - wszystkie publikują szczegółowe raporty finansowe. WordPress zasługuje na ten sam standard.
2. Metryki deweloperskie i techniczne
Raport nie wspomina o:
- Security issues: Ile podatności wykryto i naprawiono w 2025?
- Wydajności core: Jak poprawiły się metryki Core Web Vitals?
- Jakości kodu: Wyniki code review, test coverage
- Porównaniach z konkurencją: Jak WordPress wypada względem Drupal, Joomla, headless CMS?
- Technical debt: Jakie legacy code wymaga refactoringu?
Perspektywa dewelopera: Jako programista WordPress chcę wiedzieć, czy platforma się poprawia technicznie, czy tylko marketingowo.
3. Głos społeczności - kompletnie pominięty
Brak jakichkolwiek badań dotyczących:
- Satysfakcji użytkowników: Czy ludzie są zadowoleni z WordPressa?
- Feedbacku od deweloperów: Co frustruje programistów? Co chcieliby zmienić?
- Problemów agencji: Z jakimi wyzwaniami borykają się firmy oferujące usługi WordPress?
- Adopcji nowych funkcji: Czy użytkownicy faktycznie korzystają z FSE, Site Editor, itp.?
Przykład z praktyki: Wiele agencji w Polsce (w tym moja) obserwuje, że klienci często wybierają page buildery zamiast FSE. Dlaczego? Raport tego nie wyjaśnia.
4. Kontrowersje i wyzwania
2025 nie był rokiem bez problemów. Raport pomija:
- Dyskusje o governance: Jak podejmowane są decyzje o rozwoju WordPressa?
- Zmiany w ekosystemie wtyczek: Kontrowersje wokół niektórych popularnych wtyczek
- Kwestie licencyjne: Debaty o GPL i komercjalizacji
- Relacje Automattic-społeczność: Jak firma komercyjna wpływa na projekt open-source?
Dlaczego to ważne: Ignorowanie problemów nie sprawia, że znikają. Społeczność zasługuje na szczerą dyskusję.
5. Małe firmy i indywidualni użytkownicy
Raport skupia się na enterprise, ale WordPress to przede wszystkim:
- Małe firmy: Lokalne sklepy, restauracje, usługodawcy
- Blogerzy: Osoby dzielące się swoją pasją
- Freelancerzy: Programiści i designerzy budujący kariery
- Organizacje non-profit: NGO-sy korzystające z darmowej platformy
Ich wyzwania w 2025:
- Rosnące koszty hostingu i wtyczek premium
- Złożoność nowych funkcji (FSE może być przytłaczający)
- Konkurencja ze strony Wix, Squarespace, Webflow
- Potrzeba wsparcia technicznego
Dlaczego to brzmi jak PR, a nie raport
Karol Krol z WPShout trafnie zauważył: to czyta się jak broszura marketingowa, nie jak raport o stanie platformy. Oto dlaczego:
1. Selektywny dobór informacji
Raport pokazuje tylko sukcesy, ignorując wyzwania. To jak roczny raport firmy, który pomija straty i pokazuje tylko zyski.
2. Język marketingowy
Terminy jak “AI-driven content workflows” i “multi-agent ecosystems” brzmią imponująco, ale są vague. Co to konkretnie oznacza dla przeciętnego użytkownika WordPressa?
3. Brak krytycznej analizy
Prawdziwy raport o stanie platformy powinien zawierać:
- SWOT analysis (Strengths, Weaknesses, Opportunities, Threats)
- Porównanie z poprzednimi latami
- Identyfikację obszarów wymagających poprawy
- Plan działania na następny rok
4. Umiejscowienie na WordPress.org
Publikacja na oficjalnej stronie sugeruje, że to głos całej społeczności. Tymczasem to perspektywa jednej firmy (Human Made) skupionej na klientach enterprise.
Co powinien zawierać prawdziwy raport “WordPress in 2025”
Wyobraźmy sobie, jak mógłby wyglądać kompleksowy raport:
Sekcja 1: Adopcja i użycie (360° view)
- Enterprise: Duże wdrożenia, case studies
- SMB: Małe i średnie firmy - statystyki, wyzwania
- Indywidualni użytkownicy: Blogerzy, portfolio, hobby sites
- Geograficzne rozbicie: Wzrost w różnych regionach (Europa, Azja, Ameryka)
- Branżowe zastosowania: E-commerce, edukacja, media, non-profit
Sekcja 2: Zdrowie technicznej platformy
- Security metrics: Liczba CVE, czas reakcji na podatności
- Performance benchmarks: Core Web Vitals, porównanie z konkurencją
- Code quality: Test coverage, static analysis results
- Backwards compatibility: Jak nowe wersje wpływają na istniejące strony
- Developer experience: Narzędzia, dokumentacja, learning curve
Sekcja 3: Społeczność i governance
- Struktura zarządzania: Kto podejmuje decyzje i jak?
- Proces kontrybutorski: Jak można się zaangażować?
- Diversity & inclusion: Reprezentacja różnych grup
- Konflikt interesów: Jak zarządzana jest relacja Automattic-Foundation?
- Komunikacja: Jak informowana jest społeczność o zmianach?
Sekcja 4: Finanse i sustainability
- Budżet Foundation: Przychody, wydatki, rezerwy
- Źródła finansowania: Sponsorzy, darowizny, WordCampy
- Alokacja środków: Infrastruktura, wydarzenia, rozwój
- Plan finansowy: Jak zapewnić długoterminową stabilność?
Sekcja 5: Ekosystem komercyjny
- Wtyczki i motywy premium: Wielkość rynku, trendy
- Agencje i freelancerzy: Jak zarabiają na WordPressie?
- Hosting: Managed WordPress hosting - wzrost i wyzwania
- Edukacja: Kursy, certyfikacje, szkolenia
Sekcja 6: Wyzwania i zagrożenia
- Konkurencja: Headless CMS, page builders, no-code platforms
- Perception problem: “WordPress jest przestarzały” - jak z tym walczyć?
- Technical debt: Legacy code wymagający modernizacji
- Security concerns: Jak poprawić bezpieczeństwo ekosystemu?
- Learning curve: FSE jest trudny dla początkujących
Sekcja 7: Roadmapa i cele na 2026
- Konkretne cele: Mierzalne KPI (np. “50% adopcji FSE”)
- Priorytetowe projekty: Co będzie rozwijane w pierwszej kolejności?
- Community feedback: Jak społeczność może wpłynąć na roadmapę?
- Timeline: Kiedy spodziewać się konkretnych zmian?
Perspektywa polska i europejska
Z perspektywy polskiego rynku (WPPoland.com), raport pomija istotne kwestie:
WordPress w Polsce w 2025
- Wzrost adopcji: WordPress zyskuje w sektorze e-commerce (WooCommerce)
- Wyzwania językowe: Tłumaczenia wtyczek często opóźnione
- Społeczność lokalna: WordUp meetupy, WordCamp Poland
- Konkurencja: PrestaShop, Magento w e-commerce; Drupal w enterprise
- Edukacja: Brak certyfikowanych szkoleń WordPress w języku polskim
GDPR i regulacje europejskie
Raport nie wspomina o:
- Zgodności z GDPR i innymi regulacjami EU
- European Accessibility Act (EAA) - jak WordPress się przygotowuje?
- Digital Services Act (DSA) - implikacje dla platform CMS
Rekomendacje na przyszłość
Aby przyszłe raporty “WordPress in 20XX” były wartościowe dla całej społeczności:
1. Większa przejrzystość
- Publikuj szczegółowe sprawozdania finansowe - wzoruj się na Linux Foundation
- Audyt zewnętrzny - niezależna weryfikacja finansów i governance
- Transparentny proces decyzyjny - kto, jak i dlaczego podejmuje decyzje
2. Kompleksowe metryki
- Dane techniczne - security, performance, quality
- Badania użytkowników - regularne ankiety satysfakcji
- Developer surveys - co frustruje, co cieszy programistów
- Porównania z konkurencją - uczciwa analiza SWOT
3. Głos całej społeczności
- Reprezentacja różnych grup - enterprise, SMB, indywidualni użytkownicy
- Geograficzna różnorodność - nie tylko USA i Europa Zachodnia
- Różne perspektywy - deweloperzy, designerzy, content creators, biznes
4. Plan działania
- Konkretne cele - mierzalne KPI na następny rok
- Roadmapa publiczna - co, kiedy i dlaczego
- Accountability - raportowanie postępów w realizacji celów
5. Szczerość o wyzwaniach
- Identyfikacja problemów - co nie działa?
- Analiza zagrożeń - konkurencja, technical debt, perception
- Plan naprawczy - jak zamierzamy to rozwiązać?
Podsumowanie: Stracona szansa
Raport “WordPress in 2025” miał szansę być dokumentem definiującym stan platformy i kierunek rozwoju. Zamiast tego otrzymaliśmy selektywną prezentację skupioną na sukcesach enterprise, pomijającą kluczowe aspekty projektu open-source.
Co raport robi dobrze
✅ Pokazuje siłę WordPressa w segmencie enterprise ✅ Prezentuje imponujące statystyki adopcji ✅ Podkreśla innowacje techniczne (AI, FSE) ✅ Dokumentuje aktywność społeczności (WordCampy, kontrybutorzy)
Czego dramatycznie brakuje
❌ Przejrzystości finansowej ❌ Metryk technicznych i deweloperskich ❌ Głosu całej społeczności (nie tylko enterprise) ❌ Szczerości o wyzwaniach i problemach ❌ Konkretnego planu na przyszłość
Dlaczego to ważne
WordPress to nie tylko technologia - to społeczność. Projekt open-source żyje z zaufania, a zaufanie buduje się na przejrzystości. Gdy oficjalny raport pomija kluczowe informacje, budzi to pytania:
- Co jeszcze jest ukrywane?
- Czyje interesy reprezentuje raport?
- Czy WordPress Foundation rzeczywiście służy społeczności?
Apel do WordPress Foundation
Jako członek społeczności WordPressa od ponad dekady, apeluję:
- Publikujcie pełne raporty finansowe - społeczność ma prawo wiedzieć
- Przeprowadzajcie regularne badania - pytajcie użytkowników i deweloperów
- Bądźcie szczerzy o problemach - nie tylko o sukcesach
- Włączajcie całą społeczność - nie tylko enterprise
- Twórzcie konkretne plany - z mierzalnymi celami i timeline
WordPress zasługuje na raport, który rzeczywiście odzwierciedla stan platformy - ze wszystkimi jej sukcesami, wyzwaniami i złożonością.
Co dalej?
Na WPPoland.com będziemy kontynuować niezależną analizę ekosystemu WordPress. Planuję:
- Własne badanie satysfakcji - ankieta dla polskich użytkowników i deweloperów
- Serię wywiadów - z agencjami, freelancerami, klientami
- Analizę techniczną - performance, security, code quality
- Monitoring rynku - jak WordPress wypada względem konkurencji
Twój głos się liczy: Co sądzisz o raporcie? Czego Twoim zdaniem brakuje? Napisz w komentarzach lub skontaktuj się ze mną bezpośrednio.
WordPress to projekt społeczności. Czas, aby raporty o jego stanie również odzwierciedlały głos tej społeczności - całej społeczności, nie tylko jej najbogatszej części.
